sel
Rüya Tabirleri
Açılış  Giriş Sayfası Yap
Favori  Sık Kullanılanlara Ekle
MC ÜYE İŞLEMLERİ
Üyeadi:
Parola :
Ansiklopediler
Sponsorlu Bağlantılar
Secme Konular
· Kur'ân-ı Kerim'de İçkinin Haramlığı ve Yasaklanma Aşaması
· İslâm Kelimesinin Anlamları
· Nâs ve İnsan Kelimelerinin Anlam ve Mâhiyeti
· Allah'ın Kulu, Kulun Allah'ı Sevmesinin Belirtileri
· HAYY-KAYYUM
· Kur’an’da Ruh Sağlığı, Psikolojik Denge ve Huzur
· a- Hudûs Delili
· İnsan İle Diğer Canlılar Arasındaki Farklar
· Hikmetin Kur’andaki Dört Anlamı
· Sâlih İnsan Kimdir?.

Burayada Bak
· Müderris
· İkon
· Diğer Görevleri
· Birden çok Kadınla Evlenmenin Şartları
· Mürşid
· Atalarının Dinine Uymaları
· Misvak ve Diş Temizliği
· Arbede
· Bu İsmi Bilmenin Faydaları
· Beşerî Sistemlerin Dünyevîliği; İslâm'ın Uhrevîliği
· Tevrat'ın Nüshaları
· Kitab-ı Mukaddes
· Nişan, Nişanlanma.
· Oruçluya Mekruh Olmayan Şeyler
· 2) Keffâret Orucu

Son Okunanlar
· Not
· Mürid
· Önemli İlaç.
· Bu İsmi Bilmenin Faydaları
· Orucun Sosyal Faydaları
· 1- Mubah Sayılan İlişki
· c) Su ile Serinletme
· Liânın Şartları
· Mükâfat Olarak Sevap
· n- Emeği Sömürmek



Kavramlar Ansiklopedisi     A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T V Y Z 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9

Not

Not
Not:   Tüm bu kavramların yukarıdaki anlamları, tasavvuf felsefesine göredir. Tasavvuf erbâbının kendi inançları doğrultusunda bu kelimelere yükledikleri anlam ve yorumları aksettirmektedir. Veli ve evliyâ kavramlarının tasavvuftaki karşılıklarını daha iyi anlayıp değerlendirme yapabilmeye yardımcı olacakları düşünüldüğünden bu tasavvufî lügatçe hazırlanmıştır. * “Mürîdim ister doğuda olsun ister batıda / Hangi yerde olsa  da yetişirim imdâda.” A. Geylâni’ye ait olan bu şiir için (bkz. S. Nursi, Sikke-i Tasdik-i Gaybî, Risâle-i Nur Külliyatı, Nesil Y. c. 2, s. 2083) “Darda kalmış kişi duâ ettiği zaman onun yardımına kim yetişiyor da sıkıntıyı gideriyor ve sizi yeryüzünün hâkimleri yapıyor? Allah ile beraber başka bir ilâh mı var? Ne kadar az düşünüyorsunuz.” (27/Neml, 62)  “De ki: Allah’ın dışında kuruntusunu ettiklerinizi çağırın bakalım; onlar, sıkıntınızı ne gidermeye, ne de bir başka tarafa çevirmeye güç yetirebilirler.” (17/İsrâ, 56)   ** "Yoksa onlar Allah'tan başkasını şefaatçiler mi edindiler? De ki: Onlar hiçbir şeye güç yetiremezler ve akıl erdiremezlerse de mi (şefaatçi edineceksiniz)? De ki: Bütün şefaat Allah'ındır. Göklerin ve yerin hükümranlığı O'nundur. Sonra O'na döndürüleceksiniz." (39/Zümer, 43-44) "İzni olmadan O'nun katında kimmiş şefaat edecek?..." (2/Bakara, 255) *** Râbıta konusunda geniş bilgi almak isteyenler, Ferit Aydın’ın Ekin yayınlarından  Tarikatta Râbıta ve Nakşibendilik adlı kitabına bakabilir. "Ve derler ki: 'Rabbimiz biz efendilerimize, büyüklerimize itaat ettik de, böylece onlar bizi yoldan saptırdılar." (33/Ahzâb, 67) "Rabbinizden size indirilene uyun. O'ndan başka evliyânın/dostların peşlerinden gitmeyin. Ne kadar da az öğüt alıyorsunuz." (7/A'râf, 3) Velî kavramını özetlersek; İslâm, normal hallerdeki beşerî münâsebetleri tanzim ederken, kavramın bütün mânâları itibarıyla müslümanın velîsinin, ancak, kendisi gibi müslüman olacağını, gayri İslâmî unsurların müslümanın velîsi olamayacağını ifade etmiştir. Buna göre, ne yahûdi ve hıristiyanları ne de münâfık ve gayr-ı müslimleri, bir müslüman, velî/dost edinemez. Ancak, ihtiyaç halinde insanlığın gereği olan güler yüz ve tatlı söz söylemek mânâsına gelen müdârâ ve şerlerinden korunmak için gönlündeki duygu, düşünce ve inancı saklı tutmak kaydıyla takıyye yapması câizdir. Müslüman olmayanlarla velâyet/dostluk içinde bulunmayı yasaklayan İslâm, şerlerinden emin olunması halinde İslâm’ın ve müslümanların maslahatına olan konularda ticaret, ziraat, sanat ve müspet bilimler arasında yardımlaşmaya, ittifak ve anlaşma yapmaya müsaade etmiştir. Aynı şekilde sadece ehl-i kitap kapsamına giren gayr-ı müslimlerin yemeklerinden yiyip zinâ etmemeleri ve iffetli olmaları şartıyla bayanlarını nikâhlamaya izin vermiştir. Allah, bütün müttakîlerin velîsidir, zâlimler ise ancak kendileri gibi zâlim ve inkârcılara velî olabilirler. Şüphesiz ki korkmadan günaha dalan ve şirk koşarak Allah’tan uzaklaşan kimseler zâlimdirler (45/Câsiye, 19).      Velî kavramı, tarihsel süreç içinde, özellikle tasavvufun etkisiyle Kur’an’daki anlamının dışına kaydırılmış, müttakî mü’minlerin vasfı olmaktan çıkarılıp, olağanüstü özellikleri bulunan insanüstü şahsiyetlerin sıfatı olarak kullanılmıştır. Velî sıfatını bütün mü’minler, Kur’an’daki şekliyle anlayıp hayatlarına geçirmeli, kâfirleri velî/yönetici kabul etmemeli, kendileri de birbirlerinin velîsi/dostu olmak için görevlerini yerine getirmeli, velînin kerâmetle ve özel statülerle ilgisi olmadığını kabullenmelidir. “Allah Teâlâ, iyiliğini murad ettiği kimseye, unuttuğunu hatırlatacak ve hatırında olanı yapmaya yardım edecek iyi ve sâlih bir dost nasib eder.” (Hadis-i Şerif) “Dostuna sevginde ölçülü ol; Belki de bir gün düşman olur. Düşmana buğzunda ölçülü davran; Belki de bir gün baş dostun olur.” (Hadis-i Şerif) “Fenalıklardan uzak duran ve daima verdiği sözü yerine getiren insanlarla dostluk kurmalıyız.” (Hz. Ali r.a.) “Dost edinin, onlar sizin için dünya ve âhiret sermayesidir. Cehennem ehlinin “Bizim için samimi bir dost da yoktur.” (26/Şûrâ 101) diyeceklerini duymadınız mı?” (Hz. Ali r.a.) “Dostun dostu dosttur; ölümsüz Dost’un dostu ise en yakın dosttur.” “O Dost’u bulanın kaybettiği hiçbir şey olmadığı gibi; O Dost’u kaybedenin de bulacağı bir şey yoktur.” “Senin dindarlığını arttıran dost, her karşılaştığında eline bir altın bırakan dosttan daha hayırlıdır.” “Faziletli olan ve faziletleri bakımından birbirine benzeyen insanlar arasındaki dostluk, mükemmel bir dostluktur.” “Bir kimsenin, düşmanının düşmanı olması, onu dost edinmesine kâfi sebep değildir.” “Dost vefalı olduktan sonra düşman ne yapabilir?”   “Dost kazanırsan tut, düşman kazanırsan güt.” “Dost, bizi Allah’a yaklaştıran; düşman, bizi Allah’tan uzaklaştıran kimsedir.” “Dost, bizi iyi yola öğütleyendir.” “Dostun attığı gül onulmaz yara açar.” “Dostun attığı taş, baş yarmaz.” “Dost dostun ayıbını yüzüne söyler.” “Dostuna borçlu olma!” “Dostu olmayan insan, en yoksul insandır.” “Birçok arkadaşımız olabilir, ancak dostlarımız azdır.” “Dostunu medh edersen, biraz yerecek yerini koy.” “Dostların sıkıntıda iken, onları mutlu oldukları zamankinden daha çok ara.” “Dost sanma şanlı vaktinde dost olanı; dost bil gamlı vaktinde elinden tutanı.” “Dost yüzünden, düşman gözünden belli olur.” “Dosta varırız gülle; düşmana atarız gülle!” “Dostunu hemen ölüverecekmiş gibi sev; düşmanını hiç ölmeyecekmiş gibi telâkki et.” “Denendikten sonra dost edindiklerini bağrına bas; ama her ilk tanıştığınla, hemen dost olma.” “Düşmanlarını hoşnut etmek için dostlarını kıranlar, düşmanlarını memnun edemediği gibi, dostlarını da yitirirler.” “İnsanlardan kendini çekmen sana düşman, herkese yakınlık göstermen ise sana kötü dostlar kazandırır.” “Dostluk sırasında sende olmayan meziyetlerden söz eden adam, düşmanlık sırasında sende bulunmayan fenalıkları da sana yükleyebilir.” “Dostluğun kolları birbirimizi dünyanın bir ucundan diğer ucuna kucaklayabilecek kadar uzundur.” “Arz eyle bu pendi kendi özüne; Dost addetme her güleni yüzüne.” “Hoş gününde her kişi yârân bula; Dost odur kim kem gününde yâr ola.” “Dosttan bol şey de yok dünyada  Dosttan bulunmaz şey de.” “Lokman hekim sarabilmez yaramı  Dost eli değmezse çare mi olur?” “Bazı insanlar iyilik etmek, birbirini sevmek için değil; iyilik görmek, sonunda da nefret etmek için dost olurlar.” “İnsanlarla dost ol. Çünkü kervan ne kadar kalabalık ve halkı çok olursa, yol kesenlerin beli o kadar kırılır.” “Hiçbir şey sâdık dost kadar ucuza alınamaz. Yani ne kadar pahalıya mal olsa, gene de ucuzdur.” “Biri gerçeği duymak istemediği, öteki yalana hazır olduğu zaman, dostluk dostluk olamaz.” “Dostlar kavun gibidir; neden mi? Bir tane iyisini bulmak için yüzlercesini yoklarsınız da ondan.” “Kara günlerinde senden çok üzülecek bir dostun olmasaydı, o günlere katlanmak güç olurdu.” “Dost yüzü görmemek çetin bir iştir, ama bu hasret, onu düşmanla birlikte görmekten daha hafiftir.” “Yastık diye başını ateşe dayayan, yatak diye yılanların üzerine yatan bir adam, güvendiği bir dostundan düşmanlık sezen bir adamdan daha rahat uyur.” “Dostlara acılarını paylaştığını göstermek, birlikte yas tutmakla değil; onlara elbirliğiyle yardım etmekle olur.” “Birbirlerine zıt karakterlere sahip olan insanlar, birbirlerini anlamak ve tamamlamak şartıyla iyi dost olabilirler.” “Güller, lâleler, karanfiller, bütün çiçekler solar. Çelik ve demir kırılır, ama gerçek dostluk ne solar, ne de kırılır.” “Gerçek dostlar, iyi günlerinizde, dâvet edince sizi ziyâret ederler; kara günlerinizde dâvetsiz gelirler.” “Dostlarımızın sefâletine acımak iyi; fakat onların imdâdına koşmak daha iyidir.” “Dostluk, yolu üzerinde ot bitmesine müsaade etmez.” “Dostun kusuruna bakılmaz.” “Dostlara itimad etmemek, onlar tarafından aldatılmaktan daha ayıptır.” “Dostlar öyle bir ailedir ki, insan o ailenin fertlerini yalnız kendi seçer.” “Dostuna, bir gün düşmanın olabilecekmiş gibi davran.” “Dostluk, iki vücutta müşterek bir ruha benzer.” “Dostsuz kalan şahsın durumu, sol elden mahrum kalan sağ elin durumu gibidir.” “Dost, rahatlık veren bir merhemdir.” “Dost, kötü günde belli olur. İyi günde ise binlercesi bulunur.” “Gerçek dost, onu unutanı unutmayandır.” “Ana babayı kader tayin eder, dostlar ise seçilir.” “Dostları çoğaltmak, zekâ inceliğindendir.” “Dostluk iyi kimseler arasında çabuk temellenir; güçlükle yıkılır.” “Dost kazanmak isteyen kimse, dostluğu paylaşmayı bilmelidir.” “Ayıpsız dost arayan, dostsuz kalır.” “Dostluğundan fayda görmediğin kimsenin, husûmetinden de sana pek bir zarar gelmez.” “Aklın bağlamadığı dostluğu, akılsızlık kolayca çözebilir.” “Hiçbir dost, dostluğunu ispat edene kadar dost değildir.” “Dostluk, kanatsız sevgidir.” “Dost, hem iyi görünen, hem iyi olan insandır.” “Yalnız kendi nefsini düşünerek dost arayan, hizmetçi arıyor demektir.” “Dertlerini dökecek dostları olmayanlar, kendi yüreklerini kemiren yamyamlardır.” “Dost, kendisiyle samimi olabildiğim ve yanında yüksek sesle düşünebildiğim kişidir.” “Kuşun yuvası, örümceğin ağı, insanın dostları vardır.” “Dost, sanki insanın bir ikinci kendisidir.” “İyi insanlar, kara günde en emin dostturlar.” “Dostlarımla beraber olunca yalnız değilim. O dakikadan sonra da iki kişi değiliz.” “Köle misin? Senden dost olmaz. Zorba mısın? Senin dostların olmaz.” “Dostluk, görünceye kadar değil, ölünceye kadar olmalı.” “Dostluk o kadar kolay kurulur ki... Ama sürdürmek!” “Dostluktan saygıyı kaldıran onun en büyük süsünü kaldırmış olur.” “Düşüncede uyum, dostluğu doğurur.” “Kendine dost olan, bilin ki herkese de dosttur.” “Eğer hiç dostun yoksa, sen bir dost ol!” “Dostun olsun istiyorsan dost ol!” “Dünyada ve âhirette benim Velî’m (yardımcım ve işimi deruhde eden) Sen’sin. Beni müslüman olarak öldür ve sâlihler arasına kat.” (12/Yusuf, 101) Ne mutlu Allah’la ve O’nun dostlarıyla dost olanlara ve dostluğunu ispatlayanlara! Yazıklar olsun, Allah’ın düşmanı ve şeytanın dostlarıyla dost olup Allah’ın ve müslümanların dostluklarını kaybedenlere!   1-   Hüseyin K. Ece, İslâm’ın Temel Kavramları, s. 747-748 2-   Suad Yıldırım, Kur’an’da Ulûhiyet, s. 188-191 3-   Hüseyin K. Ece, a.g.e. s. 749-751 4-   Remzi Kaya, Kur’an’da Dostluk İlişkileri, s. 65-66 5-   A.g.e. s. 190-191 6-   A.g.e. s. 194-196 7-   Mikdat Öccü, Kur’an’da Velî ve Velâyet, s. 95-96 8-   Mustafa Çağrıcı, TDV İslâm Ansiklopedisi, 9/511-512 9-   Sami Şener, Şâmil İslâm Ansiklopedisi, 1/414-416 10- Vecdi Akyüz, Kur’an’da Siyasî Kavramlar, s. 77 11- Remzi Kaya, a.g.e.  s. 49-50 12- Hüseyin K. Ece, a.g.e. s. 755-757 13- Arif Çiftçi, Veli ve Evliya Terimleri Üzerine, Haksöz, 11 14- Geniş bilgi için bkz. Ferit Aydın,  Tarikatta Râbıta ve Nakşibendilik,  s. 285-305 15- Geniş bilgi için bkz. Ercüment Özkan, Tasavvuf ve İslâm, özellikle s. 51-100 16- A. Yaşar Ocak, Türk Halk İnançlarında ve Edebiyatında Evliyâ Menkabeleri, s. 3-4 17- A. Yaşar Ocak, a.g.e. s. 4-7  


Son takip: 28.05.2020 - 09:53
Konu ile alakali düsüncelerinizi yaziniz:



· Yorum Noktaları · 6- Haramı helâl; helâlı haram yapmışlardır. · ÖNSÖZ.. · Konuyla İlgili Geniş Bilgi Alınabilecek Kaynaklar · And içme · d- Tevbelerinin Kabul Görmesi · Malı Değerinin Altında Almak · Geminin Yüksekçe Bir Yere Oturması · Tahrif · Mu'tezilîler · İbâdet, Fıtrattır · Hadis-i Şeriflerde Velâyet/Dostluk. · Davranışlarda Güzellik · Ve Sonuç; · i- Fâiz · Allah’ı ve Rasûlünü İncitenler · 2- Dinî Emir ve Yasaklarda Gevşeklik ve İhmal · 2- Akmış Kan · e- İlahi İrâde İle İrtibat (Dua) · Kur’an-ı Kerim’de Fitne Kavramı
· GİRİŞ · AF-AFV · AĞLAMAK-GÖZYAŞI · AHİD · ÂHİRETE İMAN · ÂİLE VE EŞLERİN GEÇİMİ · AKIL · ALLAH (C.C.) · ANA BABAYA İHSAN · ARZ VE SEM · ATALAR YOLU · ÂYET · ÂYETܒL-KÜRSÎ · AZİM VE TEVEKKÜL · BAKARA VE İCL (SIĞIR VE BUZAĞI) · BÂTIL · BELA-İMTİHAN · BESMELE · BUHL/CİMRİLİK · CÂHİLİYYE · CEHENNEM · CENNET · CİHAD · Dalalet · DİN · DİN GÜNÜ · DUA · DÜNYA · DÜNYA HAYATI · DÜŞMANLIK · ECEL · EHL-İ KİTAP · EMÂNET · EMR-İ Bİ’L-MA’RÛF VE NEHY-İ ANİ’L-MÜNKER · ENDÂD · ENSÂRULLAH (ALLAH YOLUNUN YARDIMCILARI) · Esmau'l-Husna · ESMAULLAHİ'L-HUSNA · FAİZ · FAKİRLİK-ZENGİNLİK · Felah · FESAD · FETİH · FISK VE FÂSIK · FİTNE · FUHUŞ VE ZİN · GÂLİBİYET (ALLAH’IN YARDIMI VE ZAFER) · GAYB · GAZAP · GÜNAH · GÜZEL SÖZ · HAC · HAK-BÂTIL · HAKK · HAKKA BÂTILI KARIŞTIRMAK VE HAKKI GİZLEMEK · HALİFE-HİLÂFET · HALK (YARATMA) · HAMD · HARAM-HELÂL · HASENE-GÜZELLİK · HASTALIK · HAYIR-ŞER · HELÂK · HESAP · HEV · HİCRET · HİDÂYET · HİKMET · HİLÂFET-İMAMET · HIRSIZLIK · HÜKM-HÂKİMİYET · HÜZÜN-ÜZÜNTÜ · İbadet · İBLİS · İÇKİ VE KUMAR · İFSAD-İSLAH · İFTİR · İHLÂS · İHSAN-MUHSİN · İHTİLAF · İKRÂH · İLİM · İMAM · İMAN-MUMİN · İNCİL · İNFÂK · İNKÂR · İNSAN · İNSANLARA İYİLİĞİ EMREDİP KENDİNİ UNUTMAK · İNZÂR · İRTİDÂD-MÜRTED · İSLAMIN HAREKET METODU · İSLÂM-MÜSLÜMAN · İSRÂF · İSRAİL OĞULLARI · İSTİANE · İSTİÂZE · İSTİĞÂSE . · İSTİĞFAR · İSTİKAMET · İSTİKBÂR-MÜSTEKBİR · İSYAN-İTAAT · İTİKAF · İZZET-ZİLLET · KADIN · KÂFİR · KALB · KALP VE KALBİN MÜHÜRLENMESİ · KAN DÖKMEK · KARZ-I HASEN · KISAS · KITÂL-SAVAŞ · KİTAB-KUR'AN · KİTAPLARA İMAN · KIYÂMET · KÖLE-KÖLELİK · KORKU · KÜFÜR · KÜFÜR ÖNDERLERİ · LÂNET · MAĞFİRET · MAL-MÜLK VE MÂLİK · MÂSİYET · MEKR-TUZAK · MELEK-MELEKLERE İMAN · MESCİD · MESH (“AŞAĞILIK MAYMUNLAR OLUN!”) · MEYDAN  OKUMA  (KUR'AN'IN  İ'CÂZI) · MİLLET · MÎRÂS · MUHKEM VE MÜTEŞÂBİH ÂYETLER · MÜNAFIK-MÜNAFIKLAR · NAMAZ · NASARA-HRİSTİYANLIK · NEBİ-RASUL · NEFS · NESH · NİFAK-MÜNAFIK · NİKÂH VE TALÂK · NİSYÂN-UNUTMA · NÛR · ÖLÜM · ORUÇ · PEYGAMBER-PEYGAMBERLİK · PUT VE PUTA TAPMA · RABB · RİBAT-RABITA-MURÂBATA YAPMAK · RİYA · RIZIK · RUH · RUKÛ · SABİÎLER · SABIR · SÂLİH AMEL · SECDE · ŞEFÂAT · ŞEHİD · ŞERİAT · SEVGİ · ŞEYTAN · ŞİARLAR · SIDK/DOĞRULUK · SİHİR-BÜYÜ · SIRÂT-I MÜSTAKÎM . · ŞİRK · ŞÜKÜR · ŞÛR (İSTİŞÂRE/DANIŞMA) · SU VE YAĞMUR · TAAT · TAĞUT · TAHÂRET-TEMİZLİK · TAHRİF · TAKİYYE · Taklid · Takva · TÖVBE · TEVEKKÜL · TEVESSÜL-VESİLE · TEVHİD · TE’VİL VE TEFSİR · TEVRAT · TİCÂRET · TUĞYÂN · ÜLܒL-EMR · ÜMMET · VAHDET · VASİYET · VELÎ · YEME-İÇME · YEMİN · YÜSR-KOLAYLIK · ZALİM · ZEKÂT · ZİKİR · ZULÜM

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80


Google
 
Web ihya.org
CepAlem Gazeteler E-Kart E-Kitap Saglik Şiirler Sözlük
Kuran Meali Hadis Namaz Vakitleri Ingilizce Samil Fıkıh Fetva Rüya Tabiri
Kamus Hikayeler Forum Dini Terimler Haberler Oyun Resimler Ilahiler
Terimler isimler Sosyal Kavram Hadis Sözlügü imsakiye
Üniversite taban puanları ilmihal Rehber